De jubelton niet op tijd besteed: en nu?

maandag 15 september 2025

Julia van Doormalen, kandidaat-notaris familierecht bij Westvaer, krijgt regelmatig vragen over de zogenoemde jubelton. Dit is de schenkingsvrijstelling voor de eigen woning, die per 1 januari 2024 volledig is afgeschaft. Eén van de eisen om gebruik te maken van de fiscale voordelen van deze vrijstelling, is dat de schenking tijdig besteed moe(s)t zijn. Dit jaar is het laatste jaar om de schenking uit 2023 te besteden aan de eigen woning. Wat zijn de fiscale gevolgen als het de ontvanger van deze schenking niet (volledig) lukt of is gelukt om binnen de gestelde termijn het geschonken bedrag te besteden aan de eigen woning? In deze blog leest u er meer over.

Wat is de jubelton?

In de wet is bepaald dat over schenkingen in principe schenkbelasting moet worden betaald. Maar sommige schenkingen zijn vrijgesteld van schenkbelasting. Een voorbeeld hiervan is de jubelton. De jubelton is de bijnaam voor de eenmalig verhoogde schenkingsvrijstelling voor de eigen woning van ruim € 100.000, waar tot en met eind 2022 gebruik van kon worden gemaakt. Hiermee kon bijvoorbeeld een ouder zijn of haar kind op fiscaal gunstige wijze helpen om woningeigenaar te worden .

Zoals ik eerder schreef in mijn blogs, is deze vrijstelling in 2023 verlaagd en per 1 januari 2024 volledig afgeschaft. Het doel hiervan was om de woningmarkt eerlijker te maken en vermogensongelijkheid te verkleinen.

Voorwaarde: tijdige besteding van de jubelton

Om gebruik te maken van de fiscale voordelen van de jubelton, gelden diverse voorwaarden. In een eerdergenoemde blog ging ik hier al op in. Eén van de belangrijkste voorwaarden is dat de schenking tijdig wordt besteed aan de eigen woning.

De schenking mag bijvoorbeeld worden ingezet voor:

de aankoop van een woning;
de verbetering of verbouwing van de eigen woning;
de aflossing of kwijtschelding van een (hypotheek)schuld; of
de afkoop van erfpacht, opstal of beklemming.

De bestedingstermijn is drie jaar. Concreet betekent dit:

is de schenking gedaan in 2022, dan moet het bedrag uiterlijk in 2024 aan de eigen woning zijn besteed;
is de schenking gedaan in 2023, dan geldt de uiterste bestedingstermijn van 31 december 2025.

Het is belangrijk dat de ontvanger schriftelijk kan bewijzen dat de schenking binnen de termijn is besteed én dat het geld is gebruikt voor de eigen woning.

En wat als de jubelton over meerdere jaren is geschonken? Dan is het jaar waarin voor het eerst een beroep is gedaan op de vrijstelling doorslaggevend. Heeft de ontvanger bijvoorbeeld over 2022 de vrijstelling toegepast in de aangifte schenkbelasting, dan moest de schenking uiterlijk 31 december 2024 aan de eigen woning zijn besteed.

Schematisch ziet het bovenstaande er als volgt uit:

	2022	2023	2024 en verder
Hoogte vrijstelling	€ 106.671	€ 28.947	€ 0
Spreidingsmogelijkheden besteden van de schenking	2022, 2023 & 2024	2023, 2024 en 2025	–

(Fiscale) gevolgen van niet-tijdige besteding

Het kan gebeuren dat het de ontvanger van een schenking niet lukt is gelukt om het bedrag binnen de gestelde termijn aan de eigen woning te besteden. Wat moet je doen en wat zijn de fiscale gevolgen?

Melden bij de Belastingdienst

Allereerst moet de ontvanger van de schenking dit per brief melden bij de Belastingdienst. In de brief dient de ontvanger te melden:
- of een ontbindende voorwaarde is vastgelegd waardoor (een deel van) het bedrag moest worden terugbetaald aan de schenker. Ook dient de ontvanger van deze terugbetaling een betalingsbewijs mee te sturen; en
- welke vrijstelling de ontvanger wil gebruiken als de schenking in stand blijft: de jaarlijkse vrijstelling of – ingeval van schenking door de ouders - de eenmalig verhoogde vrijstelling voor een vrij te besteden doel.
De melding moet uiterlijk zijn gedaan op 31 mei van het jaar volgend op het uiterste bestedingsjaar. Als het uiterste bestedingsjaar 2024 was, moest het dus op 31 mei 2025 gemeld zijn. Ingeval het uiterste bestedingsjaar 2025 is, heeft de ontvanger nog de tijd tot en met 31 mei 2026.
Schenkbelasting betalen

Voor zover de schenking niet is besteed aan de eigen woning, moet er vervolgens mogelijk alsnog schenkbelasting worden betaald. Hoeveel belasting moet worden betaald, hangt af van wie de schenking heeft gedaan, wanneer de schenking is gedaan en van welke vrijstelling gebruik wordt gemaakt.

Voorbeeld 1

Stel: Lisa ontving in 2022 de jubelton van € 106.671 van haar ouders. Maar het is haar niet gelukt om de schenking op uiterlijk 31 december 2024 te besteden. Zij moest dit daarom melden aan de Belastingdienst vóór 31 mei 2025. Vervolgens wordt de verschuldigde schenkbelasting berekend.

In 2022 gold een eenmalig verhoogde schenkingsvrijstelling van € 27.231. Lisa heeft in haar brief aan de Belastingdienst aangegeven dat zij gebruik wil maken van deze vrijstelling. In dat geval is het belaste bedrag € 106.671 - € 27.231 = € 79.440. De verschuldigde schenkbelasting bedraagt 10% van dit bedrag, oftewel: € 7.944.

Hebben de ouders van Lisa de schenking voor de eigen woning gespreid over meerdere jaren, bijvoorbeeld over 2022 en 2023, dan moest voor beide jaren aangifte schenkbelasting worden gedaan. Lisa heeft voor het jaar 2022 een beroep gedaan op de “gewone” hoge vrijstelling (€ 27.231). In 2023 wordt dan rekening gehouden met de jaarlijkse ouder-kindvrijstelling van € 6.035. Dit is fiscaal gunstiger dan wanneer de schenking niet gespreid zou zijn gedaan.

Voorbeeld 2

Stel: Michelle ontving in 2023 de jubel"ton" van € 28.947 van haar ouders. Indien het haar niet lukt om de schenking op uiterlijk 31 december 2025 te besteden aan de eigen woning, moet zij dit melden aan de Belastingdienst vóór 1 juni 2026. Vervolgens wordt eventuele schenkbelasting berekend.

In 2023 gold een eenmalig verhoogde schenkingsvrijstelling van € 28.947. Als Michelle in haar brief aan de Belastingdienst aangeeft dat zij gebruik wil maken van deze verhoogde vrijstelling, is het belast bedrag nihil (€ 28.947- € 28.947 = € 0). De verschuldigde schenkbelasting bedraagt 10% van dit bedrag, dus € 0.

Voorbeeld 3

Martijn heeft in 2022 een schenking van € 90.000 gekregen voor de eigen woning, dus minder dan de vrijstelling. Hij mocht dit bedrag tot en met 31 december 2024 belastingvrij (gespreid) besteden. In december 2024 heeft hij de koopovereenkomst voor zijn nieuwe huis getekend, maar de overdracht van de woning bij de notaris heeft pas plaatsgevonden in januari 2025. In dat geval moest hij de Belastingdienst een brief sturen en alsnog schenkbelasting betalen. Enkel het tekenen van de koopovereenkomst is namelijk niet voldoende om gebruik te maken van de vrijstelling.

Ontbindende voorwaarde

In veel schenkingsaktes is bovengenoemde ontbindende voorwaarde opgenomen. De schenking moet dan worden terugbetaald aan de schenker als het bedrag niet binnen de gestelde termijn is of wordt besteed. In dat geval wordt een eventuele nieuwe schenking opnieuw belast volgens de reguliere vrijstelling. Bekijk dus goed welke afspraken in de schenkingsovereenkomst of schenkingsakte zijn vastgelegd.

Let op: zo’n ontbindende voorwaarde kan ook gevolgen hebben voor de aangifte inkomstenbelasting.

Tot slot

Heeft u in 2023 een schenking gekregen om te besteden aan de eigen woning? Dan heeft u nog tot en met 31 december van dit jaar om de schenking te besteden. Lukt dit niet? Dan moet u bovengenoemde maatregelen nemen.

Wilt u weten welke andere mogelijkheden er zijn er om (klein)kinderen - liefst belastingvrij - te helpen, bijvoorbeeld bij de aanschaf van een huis? Hierover leest u meer in mijn eerdere blog. Liever persoonlijk advies? Neem dan gerust contact op. Ik denk graag met u mee.

Terug naar overzicht

Julia van Doormalen is kandidaat-notaris familierecht bij Westvaer in Utrecht. Sinds 2022 staat zij cliënten bij tijdens belangrijke levensmomenten. Zo adviseert zij over samenlevingsovereenkomsten, huwelijkse voorwaarden, levenstestamenten, testamenten, schenkingen en (de afwikkeling van) nalatenschappen. Julia is een betrokken kandidaat-notaris en zoekt altijd naar praktische oplossingen. Naast haar werk zet ze zich graag in voor kennisdeling, onder meer als voormalig voorzitter van netwerkorganisatie JoKaNoBo.

Neem contact op met Julia